Both


Het merk Both is in Gouda gebruikt tussen ca 1722 en 1898 door achtereenvolgens (ref *14) :

 

1722-1772  Gerrit Verschut

1772-1781  Pieter Pietersz. Lens

1781-1781  Josina Verschut (als gemachtigde)

1781-1829  Christiaan Smit

1833-1865  Jan Prince

1865-1869  Fa. Jan Prince & Cie

1869-1897  Cornelis Jan Christiaan Prince, firma Jan Prince & Cie

1897-1898  Firma G. Prince & Zoonen

 

 

 

Het merk lijkt ook in andere plaatsen in Nederland te zijn gebruikt waaronder waarschijnlijk Gorinchem (Jan Ophuyzen, ca 1750-1800) , Schoonhoven en Alphen aan den Rijn.

 

Ca 1722-1740, Gouda




Schoonhoven

Onderstaande pijpen zijn gevonden in Schoonhoven, tussen voornamelijk stortmateriaal van Schoonhovense pijpenmakers uit de periode 1750-1800. Ca 90% van het gevonden materiaal betrof typerende Schoonhovense pijpen met ketel versiering. De overige 10% werd gevormd door vooral onbewerkte, ovoide ketels, waarvan er een aantal duidelijk Gouds waren, maar ook een fors aantal waarschijnlijk lokaal gemaakt met merken van Nicolaas van Koomen, 96 (gekroond/ongekroond), WS gekroond, fortuin en both.  Onderstaande pijpjes zouden mogelijk in Schoonhoven gemaakt kunnen zijn.

Merk gestempeld onder de kop, in de steel aanzet. ca 1780
Merk gestempeld onder de kop, in de steel aanzet. ca 1780

Zelfde pijpje als boven, maar nu merk in kop gestempeld
Zelfde pijpje als boven, maar nu merk in kop gestempeld

Wat slordig, onduidelijk merk, geen bijmerken op hiel of ketel


Vondstengroepje in Alphen

 

Een vondstengroepje in stortgrond in Alphen. Ovoide pijpen met hielmerk 26, hielmerk both, kromkopjes met melkmeid, molen, een koning David achtig merk en een 3 tal slanke knorren zonder merk

Welkom op Batavia

Wat slanke ovoide kop met hiel hiel en rechte steel. Links op de ketel in reliëf het wapen van Batavia gedragen door een achter het schild geplaatste leeuw en onder een parelkroon met wapenschilden van VOC en Amsterdam ter weerszijden. Opvallend is dat boven het logo van de VOC de letter B lijkt te staan. Rechts op de ketel zien we in reliëf een driemaster met gestreken zeilen en wapenschilden van Zeeland en Delft. Onder de afbeeldingen links en rechts een tekstlint met de teksten WELKOM OP en BATAVIA.

 

Hielmerk Both, waarschijnlijk gemaakt door Gerrit Verschut in Gouda welke dit merk als eerste in Gouda gebruikte vanaf ca 1722 tot 1772 (ref *14). Dit pijpje zal rond ca 1740 gemaakt zijn.

 

Ook in de verzameling dezelfde pijp met hielmerk 'boogmand' en eentje met hielmerk P.

Eenzelfde exemplaar is ook bekend met het merk KVD. 

 

Op diverse afbeeldingen in de literatuur komen we het VOC logo tegen met toevoeging van een of enkele letters. Hoewel ik nog geen uitgebreide bevestiging hiervan heb ga ik er van uit dat aangezien de Amsterdamse VOC kamer de letter A boven het logo gebruikte, de VOC kamer op 'De Kaap' de letter 'C', de VOC kamer in Zeeland de letters Z en eronder M (Zeeland / Middelburg), deze letter B de VOC kamer op Batavia betreft.

 




Wapens van Delft, de VOC (met B),  Amsterdam en Zeeland.

 

Op de linker zijkant van de hiel als bijmerk het Gouds wapenschild


Laatste Nieuwe

26/1 : serie nieuwe hielmerken

20/12 : Een complete, ongelijmde pijp van A. Sparnaay, een zogenaamde 'korte izabe'.

9/9 : Diverse pijpenmakers gereedschap-pen van de firma Goedewaagen.

11/8 : Een leuke plateelpijp van Goedewaagen toegevoegd

10/8 : Miniatuurpijpjes en doosjes van Goedewaagen en de Jong

26/7 : een partijtje Goudse pijpen uit het laatste deel van de 19e eeuw met veel verschillende modellen toegevoegd.

17/6 : Een zeer fraaie catalogus van de firma van der Want en Barras uit circa 1910-1920

15/6 : Mooie envelop van de fabriek Van der Want en Barras uit Gouda.

04/05 : Een leuke verrassing! Zo nu en dan deel je deze bijzondere hobby met anderen die er zelf ook een oog voor gaan ontwikkelen :-). Frances bedankt (en ga zo door !!)

04/05 : Een fraai Gouds souvenir pijpje uit de beginjaren van de 20e eeuw.