Duitsland

Ook in Duitsland worden al vroeg in de 17e eeuw pijpen gemaakt. Hier in Nederland vinden we zo nu en dan in het Oosten van het land wat duits materiaal, maar meestal is dit dan 18e eeuws. Daarnaast kennen we de duitse pijpenindustrie van het Westerwald, voornamelijk productie uit de 20e eeuw.

 

Onderstaand een bijzonder kopje, gemaakt in Duitsland met de afbeelding van een engelenkopje en een jaartal aanduiding. Een publicatie hierover is verschenen in het PKN jaarboek 2013.

Een Duits engelenkopje in Leiden
Duitsengel001.pdf
Adobe Acrobat document 1.7 MB

De duitse pijpenfabriek Bordollo uit Grunstadt werd in 1801 opgericht. In 1838 werden door de firma de eerste doorrokers gefabriceerd. Op iedere pijp is in de klei een handtekening geplaatst met de naam “Gebr. Bordollo” die als bewijs van echtheid diende.

De Bordollo pijpen werden lange tijd in Nederland geimporteerd door de firma Zenith / Van der Want.

 

Hier links een hiel/steel fragment van een gietpijp met naam W.BORDOLLO en GRUNSTADT


Pijpje met klavervormige hiel, en zeemonster op de steel. Ongemerkt maar opvallend is het (goudse) wapenschildje op de kop. Dit pijpje komt voor in de catalogi van Muellenbach en Thewald en ook van J. Wingerder. Ca 1910-1930, Duitsland 


Catalogus pagina's van duitse firma's uit het Westerwald van het begin van de 20e eeuw. De linker is van de firma W. Klauer, de rechter van de firma Theodor Lamp.

Pijpje van de firma Schilz-Muellenbach uit Hoehr, ca 1900-1940
Pijpje van de firma Schilz-Muellenbach uit Hoehr, ca 1900-1940

'Stutenkerl' of 'Buikman'

Een buikman is een brood van fijn deeg met veel krenten en rozijnen. De buikman heeft de vorm van een bisschop en wordt gebakken met een witte stenen pijp in zijn mond. Met name in Duitsland zijn deze poppen nog altijd populair en worden deze 'Stutenkerl's met het Sint Nicolaas feest, op 6 december, verbonden. Onderstaande 'Stutenkerl' komt uit de buurt van Frankfurt.

Een leuke variatie: iets kleiner dan de bovenstaande broodpop en niet van brood maar van koek gemaakt.


In het Jaarboek van de Stichting PKN van 2019 is een aardig artikel hierover geschreven: Klik hier

 

Documentaire in 3 delen pijpenfabriek Hein- Hilgert

Deel 1, ca 36 min

Deel 2, ca 40 min

Deel 3, ca 20 min


Laatste Nieuwe

15/01 : Verschillende Franse pijpen, o.a. Fiolet, Gambier

29/12 : Een zeldzame Goudse pijp met de tekst 'HOESAAR'

22/12 : Een prachtig gekleurde soldaat van Gambier.

17/11 : Doosjes miniatuurpijpjes en een handbeschilderde plateelpijp, ca 1900-1930.

17/10 : Nieuwe relief pijpjes

08/20 : Trumm Bergmans pijpjes en veel nieuwe hielmerken

07/14 : Belgische pijpen van de Bevere

10/11 : Nieuwe relief pijpjes.


10/11 : Een mooie scherpe Neptunus en Mercurius pijp uit Gouda.

8/12 : De pijpenmakers van Schoonhoven is het resultaat van ruim twee jaar archief onderzoek. Een 432 pagina's tellend boek dat een geheel nieuwe blik werpt op de industrie in deze stad en ruim 120 makers in detail belicht. Heel veel tot op heden onbekende informatie.

8/11 : een nieuwe driedelige persvorm van een fraai figuraal pijpje, circa 1880-1885, van de firma Klauer uit Duitsland.

8/11 : Transferplaatjes voor plateelpijpen van de firma Hollandia, ca 1915-1920.

4/11 : Pijpjes van Trumm Bergmans